Cách chọn chỉ cho máy may bao cầm tay, máy một kim, hai kim và dây chuyền tự động

Chỉ may bao nhìn bên ngoài có vẻ là một vật tư đơn giản, nhưng trên thực tế lại ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ đóng gói, độ chắc của đường may, tỷ lệ đứt chỉ và thời gian dừng máy.

Một loại chỉ có thể chạy tốt trên máy may bao cầm tay nhưng lại liên tục đứt khi đưa lên dây chuyền tốc độ cao. Ngược lại, sử dụng chỉ quá lớn cho máy cầm tay chưa chắc làm đường may chắc hơn mà có thể khiến chỉ khó đi qua lỗ kim, tăng ma sát, bỏ mũi hoặc làm nóng kim.

Vì vậy, cách chọn chỉ cho máy may bao không nên chỉ dựa vào câu hỏi “bao nặng bao nhiêu kilôgam”. Người sử dụng cần xem đồng thời loại máy, kiểu mũi may, số lượng kim, số đường chỉ, vật liệu bao và tốc độ vận hành.

1. Tóm tắt cách chọn chỉ cho từng loại máy

Có thể tham khảo nguyên tắc ban đầu như sau:

Mã bao	Kích thước miệng	Loại máy	Loại chỉ	Mật độ mũi	Kg/1.000 bao	Hao hụt
Bao A	50 cm	Cầm tay một kim	20/9	3 mũi/cm	0,65 kg	8%
Bao B	60 cm	Một kim hai chỉ	20/9	3 mũi/cm	1,10 kg	6%
Bao C	50 cm	Hai kim	Theo yêu cầu	3 mũi/cm	1,75 kg	5%

Bảng trên chỉ là điểm khởi đầu để thử máy. Lựa chọn cuối cùng phải căn cứ vào loại bao, kết cấu đường may, kim đang sử dụng và điều kiện vận hành thực tế.

2. Trước tiên cần phân biệt số kim và số chỉ

Một nhầm lẫn phổ biến là cho rằng máy một kim luôn sử dụng một sợi chỉ. Trên thực tế, số kim và số chỉ là hai khái niệm khác nhau.

Máy một kim có thể tạo:

• Mũi xích một chỉ, thường được ký hiệu là mũi 101.
• Mũi xích hai chỉ, thường được ký hiệu là mũi 401.
• Đường may có hoặc không kết hợp giấy nẹp, băng PP hoặc dây chèn.

Chẳng hạn, Newlong NP-7 là máy cầm tay một kim sử dụng mũi xích một chỉ, trong khi NP-3II vẫn sử dụng một kim nhưng tạo mũi xích hai chỉ. Vì vậy, khi mua chỉ, người dùng phải kiểm tra kiểu mũi may thay vì chỉ hỏi máy có bao nhiêu kim. 

Đối với máy hai kim, đầu máy tạo hai đường may song song. Fischbein cũng phân loại đầu máy twin needle là hệ thống tạo hai đường chỉ song song, phục vụ các yêu cầu cần đường đóng miệng bao chắc và ổn định hơn. 

3. Bảy tiêu chí quan trọng khi chọn chỉ may bao

3.1. Chọn đúng theo kiểu mũi may

Kiểu mũi may quyết định số lượng đường cấp chỉ và cách chỉ tạo liên kết ở mặt dưới bao.

Mũi xích một chỉ

Mũi xích một chỉ sử dụng một nguồn cấp chỉ. Kết cấu này đơn giản, dễ luồn chỉ và thuận tiện khi cần tháo đường may để mở bao.

Tuy nhiên, đầu và cuối đường may cần được xử lý đúng cách. Nếu đuôi chỉ quá ngắn hoặc đường may bị kéo từ đúng chiều tháo xích, miệng bao có thể bị bung nhanh hơn dự kiến.

Đối với kiểu mũi này, chỉ cần:

• Tạo vòng đều tại bộ móc.
• Không quá cứng.
• Không bị xoắn vặn khi thoát khỏi cuộn.
• Chạy ổn định qua lỗ kim và bộ dẫn chỉ.

Mũi xích hai chỉ

Mũi xích hai chỉ sử dụng chỉ kim và chỉ móc để tạo liên kết chắc hơn. Loại đường may này thường được lựa chọn cho bao hàng cần độ ổn định cao, vận chuyển xa hoặc chịu rung lắc trong quá trình xếp dỡ.

Với máy hai chỉ, không nên chỉ kiểm tra cuộn chỉ trên kim. Cuộn chỉ cấp cho móc cũng phải có độ đồng đều tốt. Nếu một đường chỉ thoát cuộn nhẹ còn đường kia bị giật, đường may có thể bị lệch lực căng, co rút hoặc bỏ mũi.

Tài liệu của Union Special cho thấy các đầu máy đóng bao tự động có thể sử dụng mũi xích một chỉ 101 hoặc mũi xích hai chỉ 401 tùy cấu hình. Điều này cho thấy không thể lựa chọn chỉ chỉ dựa trên hình dáng bên ngoài của đầu máy. 

3.2. Chọn kích thước chỉ phù hợp với kim

Chỉ phải đi qua lỗ kim một cách tự do nhưng không được quá nhỏ so với rãnh kim.

Nếu chỉ quá lớn:

• Ma sát tại lỗ kim tăng.
• Kim nóng nhanh hơn.
• Bề mặt chỉ dễ bị xù hoặc tách sợi.
• Máy có thể bỏ mũi do vòng chỉ hình thành không ổn định.
• Lực căng phải tăng cao để kéo chỉ qua hệ thống.
• Chỉ dễ đứt khi máy chạy liên tục.

Nếu chỉ quá nhỏ:

• Độ chịu lực của đường may có thể không đáp ứng yêu cầu.
• Chỉ dễ cắt vào mép bao khi bao bị kéo căng.
• Đường may trông lỏng hoặc thiếu độ đầy.
• Tuổi thọ đường may giảm trong quá trình vận chuyển.

Tài liệu hướng dẫn của Union Special nêu rõ kích thước kim phải được lựa chọn theo kích thước chỉ và chỉ cần đi qua lỗ kim một cách tự do để tạo mũi ổn định. 

Vì vậy, khi đổi từ chỉ 20/6 sang 20/9, không nên chỉ thay cuộn chỉ rồi tiếp tục chạy. Cần kiểm tra lại:

• Cỡ kim.
• Tình trạng lỗ kim.
• Rãnh kim.
• Bộ dẫn chỉ.
• Đĩa căng chỉ.
• Vị trí kim so với móc.
• Lực ép chân vịt.

3.3. Chọn độ lớn chỉ theo kết cấu bao, không chỉ theo trọng lượng

Hai bao cùng chứa 25 kg nhưng yêu cầu chỉ có thể hoàn toàn khác nhau.

Ví dụ:

• Bao gạo PP dệt có tráng màng.
• Bao thức ăn chăn nuôi ghép màng BOPP.
• Bao giấy nhiều lớp.
• Bao lưới.
• Bao bố hoặc bao đay.
• Bao đựng hạt nhựa.
• Bao đựng bột mịn.
• Bao chứa vật liệu có cạnh sắc.

Mỗi loại có độ dày, độ cứng, khả năng trượt và mức độ cắt chỉ khác nhau.

Vì thế, khi chọn cỡ chỉ, cần xem xét ít nhất bốn yếu tố:

• Tổng độ dày tại vị trí may.
• Số lớp vật liệu mà kim phải xuyên qua.
• Khả năng mép bao bị kéo căng.
• Mức độ rung, va đập và chồng xếp sau khi đóng gói.

Không nên mặc định rằng bao 50 kg luôn phải dùng loại chỉ lớn nhất. Nếu bao tương đối mềm, được gấp miệng đúng kỹ thuật và sử dụng đường may hai chỉ, loại chỉ trung bình nhưng chất lượng ổn định có thể chạy tốt hơn loại chỉ quá lớn.

3.4. Chọn theo tốc độ vận hành

Máy chạy càng nhanh, yêu cầu đối với độ đồng đều và bề mặt chỉ càng cao.

Khi tốc độ tăng, chỉ phải liên tục đi qua:

• Mắt dẫn chỉ.
• Bộ căng.
• Lò xo giật chỉ.
• Lỗ kim.
• Bề mặt vật liệu.
• Bộ tạo vòng và móc chỉ.

Mỗi điểm tiếp xúc đều tạo ra ma sát. Chỉ có nhiều xơ, độ xoắn không đều hoặc bề mặt quá khô sẽ dễ phát sinh nhiệt và đứt khi vận hành liên tục.

Máy cầm tay Union Special 4500 có tốc độ khoảng 1.600–1.800 vòng/phút tùy vật liệu. Trong khi đó, một số đầu máy đóng bao tự động công suất cao có thể hoạt động ở tốc độ lớn hơn đáng kể và được tích hợp hệ thống khởi động, dừng cũng như cắt chuỗi chỉ tự động. 

Do đó, dây chuyền tự động không chỉ cần “chỉ lớn hơn” mà cần chỉ có:

• Đường kính ổn định.
• Độ xoắn ổn định.
• Tỷ lệ mối nối thấp.
• Bề mặt sạch, ít lông xơ.
• Khả năng thoát cuộn đồng đều.
• Lớp hoàn tất hoặc bôi trơn phù hợp.
• Độ bền giữa các lô ít biến động.

3.5. Kiểm tra độ xoắn và cân bằng xoắn

Độ xoắn giúp các sợi thành phần liên kết với nhau. Tuy nhiên, xoắn quá ít hoặc quá nhiều đều gây bất lợi.

Chỉ xoắn quá ít

• Dễ bung sợi.
• Bề mặt nhanh xù.
• Sợi thành phần bị móc vào mắt dẫn.
• Độ chịu mài mòn thấp.
• Dễ bị kim làm tổn thương.

Chỉ xoắn quá nhiều

• Chỉ trở nên cứng.
• Dễ tạo vòng xoắn khi thoát khỏi cuộn.
• Đường may có thể bị co.
• Khó tạo vòng tại móc.
• Lực căng biến động khi máy chạy nhanh.

Một cách kiểm tra đơn giản là lấy khoảng một mét chỉ, gập đôi rồi đưa hai đầu lại gần nhau. Nếu đoạn chỉ tự xoắn thành nhiều vòng chặt, chỉ có thể đang tồn tại mô-men xoắn dư lớn.

Thử nghiệm này không thay thế thiết bị đo chuyên dụng nhưng có thể giúp người vận hành phát hiện nhanh sự khác biệt giữa các lô chỉ.

3.6. Kiểm tra độ đồng đều của cuộn chỉ

Một cuộn chỉ tốt không chỉ cần sợi tốt mà còn phải được quấn đúng kỹ thuật.

Cuộn quá chặt có thể làm lớp chỉ bên trong bị nén, khó thoát cuộn. Cuộn quá lỏng dễ sụp lớp, rối chỉ hoặc kéo nhiều vòng cùng lúc.

Cuộn chỉ sử dụng cho máy may bao nên có:

• Mặt cuộn tương đối phẳng.
• Các lớp quấn phân bố đều.
• Không có vùng phình hoặc lõm bất thường.
• Không bị sụp chỉ khi di chuyển.
• Chỉ thoát ra liên tục, không giật.
• Lõi cuộn chắc chắn.
• Kích thước phù hợp với giá đỡ chỉ.

Đối với máy hai kim hoặc máy hai chỉ, các cuộn chạy cùng lúc nên có kết cấu quấn tương đương. Chênh lệch cách quấn giữa hai cuộn có thể tạo ra chênh lệch lực căng dù người vận hành đã đặt bộ căng ở cùng một mức.

3.7. Chọn vật liệu chỉ theo môi trường sử dụng

Các vật liệu chỉ công nghiệp có đặc tính khác nhau. Không có một vật liệu phù hợp tuyệt đối với mọi loại bao.

Chỉ PE

Chỉ PE được sử dụng phổ biến trong nhiều ứng dụng đóng miệng bao nhờ giá thành hợp lý, trọng lượng nhẹ và khả năng đáp ứng nhiều loại máy may bao thông dụng.

Chỉ PE phù hợp khi:

• May bao PP dệt thông thường.
• May bao gạo, bao nông sản hoặc bao thức ăn chăn nuôi.
• Yêu cầu chi phí vật tư hợp lý.
• Máy vận hành ở tốc độ vừa phải.
• Doanh nghiệp cần nhiều lựa chọn như 20/6, 20/8 hoặc 20/9.

Khi sử dụng trên máy tốc độ cao, cần ưu tiên chỉ PE có độ se đồng đều, ít xơ và được xử lý bề mặt phù hợp. Không nên dùng cuộn chỉ bị khô, cứng hoặc có nhiều mối nối.

Chỉ PP

Chỉ polypropylene có khối lượng riêng thấp và khả năng chống nhiều tác nhân hóa học, nấm mốc hoặc môi trường ẩm. Một số dòng chỉ PP công nghiệp được phát triển cho vật liệu địa kỹ thuật và các ứng dụng ngoài trời cần khả năng chống hóa chất, nấm và mốc.

Tuy nhiên, phải phân biệt chỉ PP dùng đóng miệng bao với loại chỉ PP kích thước rất lớn dùng may bao jumbo hoặc vải địa kỹ thuật. Không nên lấy chỉ may bao container hàng nghìn denier để sử dụng cho đầu máy đóng miệng bao thông thường.

Chỉ polyester

Polyester thường được lựa chọn khi cần độ bền, khả năng chịu mài mòn và độ ổn định cao hơn trong quá trình may tốc độ lớn.

Các dòng chỉ polyester công nghiệp có lớp bôi trơn ma sát thấp có thể giúp giảm ảnh hưởng của nhiệt kim và mài mòn, đồng thời hỗ trợ tạo vòng và tạo mũi ổn định hơn. 

Nhược điểm là chi phí thường cao hơn so với chỉ PE thông dụng. Do đó, polyester phù hợp với các trường hợp giá trị hàng hóa cao, đường may chịu lực lớn hoặc chi phí dừng dây chuyền cao hơn phần chênh lệch giá chỉ.

4. Cách chọn chỉ cho máy may bao cầm tay

Máy may bao cầm tay được sử dụng phổ biến tại kho nông sản, nhà máy thức ăn chăn nuôi, cơ sở đóng gói gạo, phân bón, hạt nhựa và các điểm sang bao.

Các máy cầm tay có thể sử dụng mũi một chỉ hoặc hai chỉ. Ví dụ, Newlong NP-7 dùng mũi xích một chỉ, trong khi NP-3II sử dụng mũi xích hai chỉ để tạo đường may chắc hơn. 

5. Yêu cầu đối với chỉ máy cầm tay

Do đầu máy được người vận hành di chuyển trực tiếp, tốc độ đưa bao thường không hoàn toàn đồng đều. Chỉ nên có độ mềm và độ linh hoạt phù hợp để bù lại những thay đổi nhỏ trong thao tác.

Nên ưu tiên:

• Chỉ ít xơ.
• Cuộn nhỏ hoặc trung bình, phù hợp giá đỡ.
• Thoát cuộn nhẹ.
• Không tạo vòng xoắn lớn.
• Độ se đồng đều.
• Mối nối ít và gọn.
• Không quá cứng so với đường dẫn chỉ.

>>> Xem thêm: Những yêu cầu chất lượng của chỉ may

6. Nên dùng 20/6, 20/8 hay 20/9?

• Chỉ 20/6 có thể được thử cho bao tương đối nhẹ, vật liệu mềm hoặc trường hợp cần đường chỉ nhỏ, dễ chạy.
• Chỉ 20/8 là lựa chọn cân bằng cho nhiều loại bao PP dệt, bao gạo, bao thức ăn chăn nuôi và bao nông sản thông dụng.
• Chỉ 20/9 phù hợp hơn khi mép bao dày, bao ghép nhiều lớp hoặc đường may cần chịu kéo lớn. Tuy nhiên, phải kiểm tra cỡ kim và đường dẫn chỉ trước khi sử dụng.

Đối với máy cầm tay, không nên mặc định chỉ 20/9 luôn tốt hơn 20/8. Chỉ lớn làm tăng tải kéo và có thể khiến người vận hành phải chỉnh lực căng cao hơn.

7. Cách chọn chỉ cho máy may bao một kim

Máy một kim là nhóm rất rộng. Máy có thể là loại cầm tay, đầu máy lắp trên trụ hoặc đầu máy tích hợp vào băng tải.

Trước khi chọn chỉ, cần trả lời ba câu hỏi:

• Máy sử dụng mũi xích một chỉ hay hai chỉ?
• Đầu máy đang lắp cỡ kim nào?
• Máy chạy gián đoạn hay chạy liên tục?

7.1. Máy một kim – một chỉ

Đối với máy một kim sử dụng mũi 101, độ ổn định tạo vòng là yếu tố quan trọng. Chỉ quá cứng hoặc xoắn dư có thể khiến vòng chỉ phía sau kim không mở đúng thời điểm để móc bắt được.

Có thể bắt đầu thử bằng 20/6 hoặc 20/8. Chỉ chuyển lên 20/9 khi:

• Kim đủ lớn.
• Bao dày hoặc cứng.
• Đường dẫn chỉ thông thoáng.
• Máy vẫn tạo vòng ổn định.
• Chỉ không nóng hoặc xù sau khi chạy liên tục.

7.2. Máy một kim – hai chỉ

Máy một kim hai chỉ tạo mũi xích khóa kép 401. Loại đường may này thường ổn định hơn trong quá trình vận chuyển.

Khi chọn chỉ cần xem riêng:

• Chỉ đi qua kim.
• Chỉ đi qua móc.
• Lực căng của từng đường.
• Tỷ lệ tiêu hao của từng cuộn.
• Khả năng cắt chuỗi chỉ sau khi may.

Trong một số cấu hình, chỉ kim và chỉ móc có thể dùng cùng quy cách. Tuy nhiên, người vận hành vẫn phải chỉnh lực căng riêng cho từng đường, không nên sao chép hoàn toàn mức chỉnh của máy khác.

8. Cách chọn chỉ cho máy may bao hai kim

Máy hai kim tạo hai đường may song song. Mục tiêu chính là tăng mức độ ổn định của đường đóng bao hoặc tạo kết cấu đường may theo yêu cầu riêng của sản phẩm.

Điều cần lưu ý là hai kim đã tạo ra hai đường chịu lực. Vì thế, không nhất thiết phải sử dụng loại chỉ lớn nhất cho cả hai kim.

Trong nhiều trường hợp:

• Hai đường 20/6 đồng đều có thể hiệu quả hơn hai đường 20/9 quá cứng.
• Chỉ 20/8 có thể tạo sự cân bằng giữa độ chắc và khả năng chạy máy.
• Chỉ 20/9 chỉ nên dùng khi đầu máy, kim và vật liệu thực sự yêu cầu.

Các yêu cầu riêng đối với máy hai kim

Hai cuộn chỉ phải:

• Có cùng quy cách.
• Có độ xoắn gần tương đương.
• Có độ lớn đồng đều.
• Thoát cuộn với lực tương tự.
• Không có một cuộn cứng và một cuộn mềm.
• Không chênh lệch đáng kể về độ bôi trơn.

Nếu hai đường chỉ có lực căng khác nhau, mép bao có thể bị kéo lệch về một phía. Một đường may quá căng còn đường kia quá lỏng cũng làm giảm lợi ích của kết cấu hai kim.

Fischbein mô tả cấu hình twin needle là hệ thống tạo hai đường mũi may song song, vì vậy sự đồng bộ giữa hai đường cấp chỉ là yêu cầu vận hành quan trọng. 

9. Cách chọn chỉ cho dây chuyền may bao tự động

Dây chuyền tự động thường bao gồm:

• Băng tải đưa bao.
• Bộ dẫn hướng miệng bao.
• Bộ gấp mép.
• Đầu máy may.
• Cảm biến phát hiện bao.
• Bộ cắt chuỗi chỉ.
• Bộ may kèm giấy nẹp hoặc băng PP.
• Hệ thống điều khiển tốc độ.

Ở nhóm máy này, độ ổn định quan trọng hơn việc tiết kiệm một khoản nhỏ trên mỗi kilôgam chỉ.

Một số hệ thống đóng bao tự động sử dụng cảm biến để điều khiển khởi động, dừng và cắt chuỗi chỉ. Các đầu máy công suất cao có thể may với tốc độ lớn, xử lý vật liệu dày và vận hành liên tục.

10. Chỉ cho dây chuyền tự động cần đáp ứng điều gì?

Độ đồng đều giữa các mét chỉ

Một đoạn chỉ bị dày cục bộ có thể kẹt tại lỗ kim. Một đoạn quá nhỏ có thể yếu hơn phần còn lại và đứt đúng lúc máy đang chạy ở tốc độ cao.

Ít mối nối

Mối nối to có thể:

• Không đi qua được lỗ kim.
• Mắc tại mắt dẫn.
• Làm biến động lực căng.
• Gây bỏ mũi.
• Làm bộ cắt chỉ hoạt động không ổn định.

Cuộn chỉ có dung lượng phù hợp

Cuộn lớn giúp giảm số lần thay chỉ nhưng phải tương thích với giá đỡ và phương thức thoát chỉ. Không nên đặt cuộn lớn trực tiếp lên một giá chỉ thiết kế cho cuộn nhỏ nếu không có bộ dẫn hướng phù hợp.

Bề mặt và độ bôi trơn ổn định

Máy chạy liên tục làm tăng nhiệt và ma sát. Chỉ có bề mặt hoàn tất phù hợp sẽ giúp giảm xơ, giảm lực kéo và duy trì khả năng tạo vòng.

Chất lượng ổn định giữa các lô

Dây chuyền đã được chỉnh theo một lô chỉ có thể chạy không ổn định khi đổi sang lô mới có đường kính, độ xoắn hoặc độ bôi trơn khác biệt.

Nhà máy nên lưu mẫu đối chứng của từng lô và ghi lại:

• Ngày nhận hàng.
• Mã lô.
• Nhà cung cấp.
• Loại chỉ.
• Máy sử dụng.
• Mức lực căng.
• Số lần đứt chỉ trong một ca.
• Nhận xét của người vận hành.

11. Bảng gợi ý lựa chọn 20/6, 20/8 và 20/9

Các thông số dưới đây nên được xem là định hướng thử máy, không phải tiêu chuẩn cố định cho mọi nhà máy.

Quy cách	Đặc điểm tương đối	Ứng dụng nên thử
20/6	Nhỏ và mềm hơn, lực kéo máy thấp hơn	Bao nhẹ, bao mềm, máy cầm tay, máy có đường dẫn chỉ nhỏ
20/8	Cân bằng giữa độ chắc và khả năng chạy máy	Bao PP dệt, bao gạo, thức ăn chăn nuôi, nông sản
20/9	Đường chỉ lớn, cần kim và bộ dẫn phù hợp	Bao dày, bao nhiều lớp, tải kéo lớn, một số dây chuyền tự động

Ký hiệu 20/6, 20/8 và 20/9 là cách gọi thương mại phổ biến theo cấu trúc sợi thành phần và số sợi chập. Không nên quy đổi trực tiếp sang denier chỉ bằng tên gọi. Muốn so sánh chính xác giữa hai nhà cung cấp, cần cân chiều dài mẫu thực tế và đo độ bền kéo.

12. Quy trình thử chỉ trước khi mua số lượng lớn

Doanh nghiệp không nên đánh giá chỉ chỉ bằng cách may thử một hoặc hai bao. Một cuộn chỉ có thể chạy tốt trong vài phút đầu nhưng phát sinh đứt khi kim nóng hoặc khi cuộn bắt đầu thoát đến lớp bên trong.

Bước 1: Ghi lại cấu hình máy

Cần ghi:

• Tên và model máy.
• Một kim hay hai kim.
• Một chỉ hay hai chỉ.
• Cỡ kim.
• Chiều dài mũi.
• Loại bao.
• Số lớp tại vị trí may.
• Tốc độ máy.
• Mức lực căng hiện tại.

Bước 2: Kiểm tra cuộn chỉ trước khi lắp

Quan sát:

• Bề mặt cuộn.
• Độ đồng đều.
• Số lượng xơ.
• Mối nối.
• Tình trạng sụp lớp.
• Lõi cuộn.
• Khả năng thoát chỉ bằng tay.

Bước 3: Chạy ở tốc độ thấp

May khoảng 10–20 bao để kiểm tra:

• Máy có bắt chỉ không.
• Có bỏ mũi không.
• Đường may có co mép bao không.
• Chỉ có xù tại lỗ kim không.
• Chuỗi chỉ có hình thành đều không.

Bước 4: Chạy ở tốc độ sản xuất bình thường

Tiếp tục thử ít nhất một lô đủ lớn để máy đạt trạng thái vận hành thực tế. Với dây chuyền tự động, nên chạy liên tục thay vì dừng sau từng bao.

Ghi nhận:

• Số lần đứt chỉ.
• Vị trí đứt.
• Số lần bỏ mũi.
• Số lần phải chỉnh lực căng.
• Tình trạng cắt chỉ.
• Độ ổn định của đường may.
• Thời gian thay cuộn.

Bước 5: Kiểm tra sau may

Không chỉ nhìn đường chỉ ở mặt ngoài. Cần kiểm tra cả mặt dưới và thực hiện:

• Kéo căng miệng bao bằng tay.
• Kiểm tra khả năng tuột xích.
• Kiểm tra vị trí bắt đầu và kết thúc.
• Thử nâng, xếp chồng hoặc thả bao theo quy trình nội bộ.
• Theo dõi đường may sau một khoảng thời gian lưu kho.

Bước 6: So sánh theo tổng chi phí

Không nên chỉ so sánh giá trên mỗi kilôgam chỉ.

Tổng chi phí thực tế bao gồm:

• Giá mua chỉ.
• Thời gian dừng máy.
• Bao phải may lại.
• Hàng rơi vãi.
• Nhân công xử lý sự cố.
• Kim và phụ tùng hao mòn.
• Khiếu nại do bung đường may.
• Tổn thất khi giao hàng.

Một loại chỉ có giá cao hơn một chút nhưng giảm được số lần đứt chỉ và dừng dây chuyền có thể có chi phí sử dụng thấp hơn.

12. Những sai lầm thường gặp khi chọn chỉ may bao

Chọn chỉ càng lớn càng tốt

Chỉ lớn chỉ hiệu quả khi kim, bộ dẫn chỉ và kết cấu đường may phù hợp. Chỉ quá lớn làm tăng ma sát và tải kéo của máy.

Chỉ quan tâm đến độ bền kéo

Một loại chỉ có độ bền kéo cao nhưng quá cứng, xoắn không cân bằng hoặc thoát cuộn không đều vẫn có thể chạy máy kém.

Không kiểm tra kiểu mũi may

Máy một kim có thể sử dụng một chỉ hoặc hai chỉ. Mua sai số lượng và quy cách chỉ sẽ làm việc lắp đặt, chỉnh máy trở nên khó khăn.

Dùng cùng một loại chỉ cho tất cả các máy

Máy cầm tay, máy trụ một kim, máy hai kim và dây chuyền tự động có tốc độ và đường dẫn chỉ khác nhau. Một loại chỉ không nhất thiết tối ưu cho toàn bộ nhà máy.

Thay chỉ nhưng không chỉnh máy

Khi thay quy cách chỉ cần kiểm tra lại kim, lực căng, đường dẫn, vị trí móc và chiều dài mũi.

Đánh giá chỉ qua một cuộn duy nhất

Một cuộn mẫu tốt chưa thể phản ánh độ ổn định giữa các lô sản xuất. Cần kiểm tra ít nhất vài cuộn ở các vị trí khác nhau trong lô hàng.

13. Dấu hiệu cho thấy chỉ chưa phù hợp với máy

Hiện tượng	Nguyên nhân có thể liên quan đến chỉ
Chỉ đứt gần lỗ kim	Chỉ quá lớn, nhiều xơ, bề mặt khô hoặc kim nóng
Chỉ đứt tại bộ căng	Lực căng cao, chỉ bị cứng hoặc có mối nối
Bỏ mũi	Chỉ khó tạo vòng, xoắn dư hoặc không phù hợp cỡ kim
Đường may co mép bao	Lực căng lớn, chỉ quá cứng hoặc chiều dài mũi chưa phù hợp
Chuỗi chỉ không đều	Chỉ thoát cuộn giật, độ lớn không đều hoặc luồn sai
Hai đường may lệch nhau	Hai cuộn chỉ không đồng đều hoặc lực căng hai bên khác nhau
Cuộn chỉ bị sụp	Kết cấu quấn không ổn định hoặc giá đỡ không phù hợp
Chỉ xù nhanh	Độ se thấp, ma sát cao, kim hoặc mắt dẫn bị xước

Cần lưu ý rằng đứt chỉ không phải lúc nào cũng do chất lượng chỉ. Kim cong, kim cùn, lỗ kim bị xước, móc sai vị trí, bộ dẫn bị mòn hoặc cách luồn chỉ không đúng cũng có thể tạo ra hiện tượng tương tự.

14. Checklist chọn chỉ may bao cho nhà máy

Trước khi đặt mua, hãy xác nhận:

• Model máy cụ thể.
• Số kim.
• Số đường chỉ.
• Kiểu mũi 101 hay 401.
• Cỡ kim đang sử dụng.
• Vật liệu bao.
• Tổng số lớp tại vị trí may.
• Có gấp miệng hay không.
• Có dùng giấy nẹp hoặc băng PP hay không.
• Tốc độ vận hành.
• Số giờ chạy liên tục.
• Kích thước cuộn chỉ.
• Đường kính lõi.
• Màu chỉ.
• Yêu cầu độ bền.
• Điều kiện lưu kho.
• Sản lượng dự kiến mỗi tháng.

Nhà cung cấp nhận được đầy đủ các thông tin trên sẽ tư vấn chính xác hơn so với việc chỉ biết bao nặng 25 kg hay 50 kg.

Câu hỏi thường gặp

1. Máy may bao cầm tay thường dùng chỉ nào?

Nhiều máy cầm tay có thể bắt đầu thử với chỉ PE 20/6 hoặc 20/8. Tuy nhiên, cần kiểm tra máy dùng mũi xích một chỉ hay hai chỉ và cỡ kim đang lắp.

2. Chỉ 20/9 có chắc hơn chỉ 20/8 không?

Trong cùng điều kiện nguyên liệu và công nghệ sản xuất, 20/9 thường có cấu trúc lớn hơn. Tuy nhiên, đường may thực tế còn phụ thuộc vào độ bền sợi thành phần, độ xoắn, kim, lực căng và kiểu mũi may. Chỉ lớn nhưng chạy không ổn định chưa chắc tạo đường may tốt hơn.

3. Máy một kim có dùng hai cuộn chỉ được không?

Có. Một số máy một kim tạo mũi xích hai chỉ, gồm chỉ kim và chỉ móc. Vì vậy, cần kiểm tra kiểu mũi của máy thay vì chỉ nhìn số kim.

4. Máy hai kim có bắt buộc dùng chỉ 20/9 không?

Không. Do máy tạo hai đường may song song, 20/6 hoặc 20/8 đồng đều có thể đã đáp ứng yêu cầu. Việc sử dụng 20/9 phải căn cứ vào kim, vật liệu bao và tải trọng đường may.

5. Dây chuyền tự động nên dùng cuộn chỉ lớn hay nhỏ?

Cuộn lớn giúp giảm số lần thay chỉ nhưng phải phù hợp với giá đỡ và bộ dẫn chỉ. Cuộn quấn không đều hoặc quá nặng có thể làm chỉ thoát không ổn định.

6. Vì sao chỉ chạy tốt trên máy cầm tay nhưng bị đứt trên máy tự động?

Máy tự động thường chạy nhanh và liên tục hơn, làm tăng nhiệt cũng như ma sát. Những sai lệch nhỏ về độ xoắn, độ lớn, bề mặt chỉ hoặc kết cấu cuộn sẽ bộc lộ rõ hơn.

7. Có thể dùng chung một loại chỉ cho bao gạo và bao phân bón không?

Có thể trong một số trường hợp, nhưng cần thử nghiệm riêng. Bao phân bón, bao gạo và bao thức ăn chăn nuôi có vật liệu, lớp ghép, độ cứng và điều kiện bảo quản khác nhau.

Kết luận

Cách chọn chỉ cho máy may bao chính xác nhất là bắt đầu từ kiểu mũi may, cỡ kim và điều kiện vận hành, sau đó mới lựa chọn quy cách chỉ.

Máy cầm tay thường ưu tiên chỉ mềm, dễ thoát cuộn và ít xơ. Máy một kim cần xác định rõ sử dụng một chỉ hay hai chỉ. Máy hai kim đòi hỏi sự đồng đều giữa các cuộn. Dây chuyền tự động cần chỉ có chất lượng ổn định, ít mối nối, bề mặt phù hợp và khả năng chạy liên tục tốt.

Các quy cách 20/6, 20/8 và 20/9 đều có phạm vi sử dụng riêng. Thay vì chọn loại lớn nhất, doanh nghiệp nên chọn loại nhỏ nhất có thể tạo được đường may đủ chắc và chạy máy ổn định. Đây thường là phương án cân bằng tốt giữa chất lượng đóng gói, năng suất và chi phí sản xuất.

Nam Phát Plastic cung cấp chỉ may bao PE 20/6, 20/8 và 20/9 theo yêu cầu về trọng lượng cuộn, màu sắc và ứng dụng. Khách hàng nên cung cấp model máy, loại bao và tốc độ vận hành để được tư vấn quy cách phù hợp trước khi đặt hàng số lượng lớn.

>>> Xem thêm:

• Chỉ may bao 900D, 1000D và 1200D: Nên chọn loại nào?
• Cách tính lượng chỉ cần dùng để may 1.000 bao chính xác
• Công ty sản xuất chỉ may bao bì